Na een tip van onze Pro Egbert ben ik op zoek gegaan naar ballen, die onder bomen liggen waar bovenin uilen roesten. En ja, volg altijd de tips van onze pro’s op, het zal je prestaties verbeteren. Ik trof 2 ransuilen aan, die hoog boven mij zaten uit te rusten (roesten) van een nacht duikvluchten maken om muizen en andere kleine diertjes te verschalken. Uilen zijn meestal solitaire dieren, maar de ransuil mag graag in de winter met soortgenoten, soms 15-20, in een boom uitrusten na de jacht.
Hun voedsel bestaat uit vooral woelmuizen, zoals de veldmuis, maar ook kleine vogels. De gemiddelde ransuil verorbert 2 tot 3 muizen per nacht. De vacht – een woelmuis is donkergrijs – en de onverteerde botjes worden zorgvuldig in een grijze of zwarte braakbal uitgespuugd.
Uiterst leerzaam om zo’n bal eens uit te pluizen, met een beetje moeite kun je het skelet van een muis per braakbal reconstrureren.
Bovenaan de botjes uit de poten, de dijbenen (met 3-hoekige ring), de kuit-spaakbeen combinatie van het onderbeen, en van links naar rechts schedeldelen, met oogkassen en 3 kaken met zichtbare kiezen, stukjes van de schedel en de wervelkolom, en uiterst rechts de ribbetjes. Netjes in de zwarte vacht verpakt zodat er geen scherpe uitsteeksels zijn, worden de uileballen uitgebraakt.
Kenmerkend voor de ransuil is de prachtige kleur van hun ogen, als barnsteen (dank Marja). Uilen kunnen vrijwel 300 graden hun nek draaien, en bovenstaande uil zien we op de rug, terwijl hij naar achter kijkt. Als een uil verstoord wordt, maakt hij zich slank, steekt de oorpluimen omhoog, en kijkt doordringend naar de storing. Dat is het moment om de uil weer alleen te laten. De pluimen zijn overigens niet de oren, maar slechts versiering. Ransuilen en oehoe’s lijken qua kleur en uiterlijk wel op elkaar, maar de oehoe heeft wat plattere oorpluimen, en is bijna 2x zo groot, 65 cm hoog.
De borst van de ransuil heeft een fraai gestreept patroon, de rug heeft meer een schutkleur, lijkend op boombast. Mocht u ze spotten, houd afstand, en gun ze hun rust. Ze hebben in de avondschemering gewerkt voor hun voedsel, de muizen verteerd en verpakt, en rusten uit voor de volgende tocht. Per slot van rekening moeten ze eind maart toch aan de leg, vaak in een oud ekster- of kraaiennest. Afhankelijk van het aanwezige voedsel leggen ze 4 – 8 eieren. De ransuil staat op de rode lijst, als ‘kwetsbaar’. Voorzichtig aan dus als u ze ziet.
Dop Bär
